zaterdag 17
oktober
We vertrekken om kwart voor acht uit Mashhad,
een lang stuk zijderoute door de woestijn voor de boeg. Na 1,5 uur maken we een
stop in Nishapur voor een aantal bezienswaardigheden
die dichtbij elkaar liggen.
onderweg naar Nishapur
Er zijn hier Seltsjoekse
opgravingen,(11e eeuw) misschien nog ouder, er zijn restauraties
gedaan en daarna weer verwoestingen. Van oorsprong een nederzetting van Shapur
II (309 – 379), Sassanieden. Door aardbeving teniet gedaan. We zien de
skeletten van door Mongolen gedode mensen. In een gebouwtje een skelet van nog
veel ouder. Het geheel is gaaf opgegraven. Buiten de overdekte site zien we nog
heuvels waar nog meer onder moet liggen.
de opgravingen in Nishapur
het nog niet onderzochte gebied
Dan de Tombe van (Farid al-Din) Attar, een
soefi van plm. 1300. Dichter, mysticus en filosoof. Over vogels (= Simorgh =
mensen) die een reis gaan maken, “The Assembly of Birds”. Moeilijkheden
overwinnen = jezelf upgraden om de koning over jezelf te worden. Biograaf van
alle soefi’s (info Jona), o.a. Abu Jazid, belangrijke mysticus. Op de zuil bij
zijn tombe zie je een bolvorm, duidt op dat hij een ‘derwisj’ is. Dat is een islamitische soefi geestelijke die de gelofte van armoede heeft
afgelegd.
Hier ligt Faradal-Din attar, dichter, filosoof en soefi begraven
de zuil met derwisj
mooi mozaïek werk
Daarnaast de tombe van Mohammad Ghaffari, Kamal
Al Mulk, geboren 1845, kunstenaar en schilder. Pionierde met nieuwe schilderkunst en maakte eigen stijl.
Stichtte school voor kunstenaars in Teheran. De koepel over zijn tombe is
gemaakt door de bekende beeldhouwer A.H. Sadighi, die ook beeldhouwwerk bij
Ferdowsi en vele anderen heeft gemaakt.
arhitectuur van Sadighi voor de tombe van Al Mulk, kunstenaar en schilder
de tombe
weer mooi mozaïek werk, nu in
een moderne vorm
En tot slot Omar Khayyam, mathematicus en
dichter. Zijn koepel is ook door Sadighi gemaakt die het wiskundige erin tot
uitdrukking heeft gebracht. We drinken in de tuin safraan thee en lezen uit
zijn vertaalde werk, een boekje met mooie plaatjes er ook in van hemelse
figuren. Veel gedichten gaan over wijn. Hij heeft het over het leven in het
hier en nu en over accepteren wat er op je weg komt en daarin jezelf zijn,
daarvan te genieten. En niet in hoop op beter te blijven hangen maar het hier
en nu tot je laten komen en daar vreugde in te zien.
Het doet ons zoals de gids het verteld wat
aan landmark denken.
het kunstwerk voor Omar Khayyam, wiskundige en dichter
naar het plafond gekeken
weer mooi mozaïek werk
alles in wiskundige vormen, hier zie je hoe de hoeken neerklappen voor de waterpartij
Dan rijden we verder naar een lunchplaats en
daarna door naar Damghan. Hieronder enkele foto’s van langs de weg.
gedroogde vruchten en noten langs de weg
theepauze langs de weg
Het weer is wisselvallig deze hele dag. We
gaan in Mashhad weg met bewolkte lucht en fris. Dan klaart het op en betrekt
het weer. En aan het eind van de middag een uurtje regen, daarna blijft het
bewolkt en koud (9 graden als we op plm. 1300 m hoog zijn). We rijden
voortdurend door de woestijn. Het is vreselijk droog. We hebben mooie
uitzichten:
mooie kleuren in de woestijn
idem
lichtgeel zand met daarvoor nog wat struiken
mooie luchten
dreigende lucht
Om zes uur komen we in Damghan in het hotel
aan. Het is al donker.
Zondag 18
oktober
Damghan is uit de Sassanidische tijd, zoroatrisme.
Het was toen een welvarende omwalde stad, die veel karavanen van de zijderoute
aandeden. En nu zijn wij er. Van de oude stad is niet veel meer te zien. Het
belangrijkste zijn twee minaretten met moskeeën.
De Jamè Moskee in Damghan, 10e
eeuw, Seltsjoeken, Ghaznavad periode. De
minaret is het meest bijzonder. Het metselwerk is heel kunstig, met steentjes
rond geslepen. Men had toen de mozaïek techniek nog niet. Zelfs de Koran
inscripties metselde men, in Kufi-schrift. Aan de stokken die bovenin de moskee
zijn gestoken, zie je hoe men vroeger de gebouwen aardbevingsbestendig maakte:
het hout kan de schokken opvangen. Slim bedacht.
De winter moskee is onder de grond, dat is de
oudste. De zuidelijke hal is later gebouwd in de Qajar periode, je ziet dat aan
de gekleurde tegeltjes. Heel mooi.
Jamè Moskee in Damghan: de minaret uit de 10e eeuw achter de nieuwere moskee
ingezoomd op de top, zie het prachtige metselwerk
zelfs de Koran teksten heeft met van metselwerk gemaakt
Jamè Moskee in Damghan :de nieuwere moskee
het plein met de nieuwere moskee
nog een oude deur op het plein
ook hier de stenen in ronde patronen
de oude moskee, onder de grond
Dichtbij deze Jamè Moskee minaret is een nog
oudere (1031 – 1035): Arabisch design dat bij de Iraniërs al snel in ongenade
viel. Ook hier Kufi-schrift op de minaret. Bij dit complex is alles oud: de
minaret, het plein, de bogen en koepels. Vroeger was dit alles overdekt. We
genieten van deze prachtige minaret vooral de simpelheid bevalt ons: mooi
metselwerk zonder veel tierlantijnen.
de minaret van de nog oudere moskee (Selzjuken, ook uit de 10e eeuw
minaret ingezoomd
zie hoe kunstig het steentjes gemaakt werden
het oude plein
de bogen
idem
hier zie je het hout i.v.m. aardbevingsbestendig maken in die tijd
de bromfietswinkel waar je de
man met de sleutel van de moskee vindt
Een 100 km verder ligt Semnan, een moskee uit
Qajar periode (19e eeuw): men wilde meer productie maken èn het
mozaïekwerk is te duur geworden. Bovendien zijn er invloeden van Europa, er
wordt meer gereisd. Steentjes met tegelwerk geeft een heel speciaal en mooi
effect. In de Qajar periode gebruikte men naast het blauw en wit nu ook veel
geel. We vinden het plein met de drie portalen prachtig. Vooral het zwart komt
tegen het lichte steen (crème, bijna wit) heel mooi uit. Verrassend na alle
blauwe tegeltjes die we gezien hebben (wat ook mooi is!).
het eerste van de 3 portalen op het plein
ingezoomd, de zwarte steentjes komen heel mooi uit
ingezoomd
het tweede portaal
gele kleuren uit de Qajar periode
het derde portaal
een mooi mozaïek
je ziet een minaret uit de 10e
eeuw vanuit de moskee uit de Qajar tijd
Als we weg willen gaan, worden we nog in de
madrassa uitgenodigd door een leraar. Het is een eenvoudige madrassa qua
architectuur. Er zijn 120 studenten die hier 9 jaar na de middelbare school (17
jaar) les krijgen en intern zijn. Dat is meer jaren dan we elders hoorden. Hier
kun na vier jaar Moellah worden, of door studeren voor Ayatolla dat is dan nog
vijf jaar. Je wordt naast de studie ook nog door vijf andere Ayatolla’s
beoordeeld of je ook sober, integer en met veel naastenliefde leeft.
de bibliotheek van de madrassa
een van de tuinen; we krijgen heerlijk zoete vijgen te eten
de leraar die ons rondleidt in een klas
voor de ingang van de madrassa
Dan nog een ruim 200 km naar Teheran. Onderweg
drinken we thee en koffie en lunchen we in een wegrestaurant. Steeds kijken we
naar prachtige bergen, de kleuren en patronen zijn onvoorstelbaar.
de prachtige bergen waar we langs rijden
Koffie drinken onderweg
Towhid en Kees drinken koffie
en weer prachtige bergen
prachtige patronen in de bergen
het lijkt wel een maanlandschap
maanlandschap
dit patroon is toch echt natuur
alle kleuren
We komen om vier uur in Teheran aan en moeten
tot vijf uur in een oude wijk (bij de toegangsweg vanuit Khorashan) wachten tot
we de stad in mogen: de auto moet een permit hebben en dat kan pas ’s morgens.
Na vijven is het vrij. We lopen door een Teheraanse straat en drinken een
lekkere thee. Dan heeft Towhid een slimme manier bedacht om bij het hotel te
komen: een taxi rijdt voor ons uit. Het verkeer in Teheran is een heksenketel
en er verandert voortdurend iets.
pompoenen en meloenen langs de weg als we Teheran naderen
hier komen we Teheran binnen
een goochelaar op de bromfiets
Op de valreep nog pech onderweg: als we er
bijna zijn begeeft de auto het midden op het drukste plein het Khomeini Square
van Teheran in het spitsuur: de startmotor doet het, maar er komt geen benzine.
Dat is even schrikken Towhid is sterk en duwt de auto met knippers aan naar de
kant van de weg en bekijkt de benzine pomp onder de achterbank. Mag niet baten.
De Iraanse ANWB zal er dan binnen een kwartiertje zijn. Dat wordt een uurtje en
dan krijgt Towhid te horen dat de auto met hulp een ongeluk heeft gehad. Wij
gaan dan met een taxi naar het hotel. En Towhid wacht nog lang: een volgende
auto heeft pech. Uiteindelijk weet een derde “Wegenwacht” auto hem te bereiken.
Die heeft het in vijf minuten voor elkaar gewoon een zekering vervangen daar
hadden Towhid en Kees niet aan gedacht.
Overigens ziet Towhid dat hij geen reserve zekeringen bij zich had; nu wel. Voor
Towhid is het een latertje, komt pas in het hotel aan als wij al terug van
avondeten zijn.
Maar we zijn voor drie dagen en vier nachten
in Teheran.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten